verifikimiifakteve.mksitemap
verifikimiifakteve.mksitemap

Shërbim për verifikim të fakteve në media

Projekt i USAID-it për forcimin e mediumeve në Maqedoni
USAID Logo

Recension: Vistina.mk: Luftë familjare-politike për fron ndërmjet Teutës dhe Ermirës

on 10 - 01 - 2014       
Këtë postim mund ta lexoni edhe në: Maqedonisht

Вистина Семејно политичка борба за тронот меѓу Теута и Ермира-crop-resize

Artikulli “Vistina.mk: Luftë familjare-politike për fronin ndërmjet Teutës dhe Ermirës”, thjesht rrezaton me tendenciozitet duke filluar nga titulli, nëntitulli, konstruksioni i teksti, e deri te përzgjedhja e fotografive. Që në fillim është potencuar përkatësia gjinore, me çka është shkelur parimi i barazisë gjinore.

“Atje ku ka dy gra që janë në pozita të larta, veçanërisht nëse janë edhe në lidhje familjare, puna ose shkon shumë mirë, ose nuk shkon fare. Publiku kohët e fundit, pak si me turp, ka filluar të spekulojë se kjo e dyta gjithnjë e më shumë del në sipërfaqe kur janë në pyetje raportet ndërmjet nuses dhe kunatës shumë të njohura në politikën e shqiptarëve në Maqedoni, ose më saktë në partinë e tyre në pushtet, BDI, Ermira Mehmeti dhe Teuta Arifi, përndryshe, të dyja funksionare të larta dhe të rëndësishme të BDI-së

Është e qartë ideja për t’i diskredituar personat e përmendur në titull dhe në tekst. Ky material paraqet shembull klasik të sulmit mediatik, manifestim të pashijes dhe seksizmit. Kjo veçanërisht vjen në shprehje me potencimin e karakteristikave fizike të dy përfaqësueseve të BDI-së(аtraktive, e bukur, më e re, më e vjetër, sharmante). Por edhe duke u futur në privatësinë e tyre, si dhe duke e potencuar stereotipin “dy gra”, me asocioacion të qartë si “burim i problemeve”.

Вистина Семејно политичка борба за тронот меѓу Теута и ЕрмираLinku deri te artikulli origjinal: Vistina.mk: Luftë familjare-politike për fronin ndërmjet Teutës dhe Ermirës

Data dhe koha e publikimit: 7.01.2014, 13:21

Data e recensionit: 8.01.2014

Recensuese: Оlivera Vojnovska

Vërtetësia: Në tekst krijohet një “konflikt femëror-familjar në kreun e BDI-së” dhe me këtë rast thuhet:

“Në mesin e shqiptarëve të involvuar në politikë gjithnjë e më zëshëm po flitet se rivaliteti politik ndërmjet nuses dhe kunatës ngadalë kalon edhe në mosdurim personal ndërmjet dy funksionareve, ndërsa raportet e tyre i përkeqësojnë gjithnjë e më tepër, edhe raportet e mira dhe të afërta të “nuses atraktive” me shumë funksionarë të lartë të BDI-së. Kështu, rivaliteti politik, bëhet edhe rivalitet privat dhe luftë për pushtet në fronin politik, por edhe femëror, në familje dhe në parti. Ndërsa në fron ka vend vetëm për një “mbretëreshë”. Tjetra duhet të abdikojë!”

Por, pohimet e këtilla nuk mund të mbështeten me asnjë fakt dhe nuk mund të vërtetohet vërtetësia e tyre. Kështu që, mund të përfundohet se ajo që është thënë janë deklarata paushalle. Bile, shikuar formalisht, dy funksionaret e BDI-së nuk janë “nuse dhe kunatë”, por sipas lidhjes familjare, ato janë “dy kunata”!

Burimet e informatave: Artikulli nuk ka burime precize të informatave, e as që përmend bashkëbisedues konkretë. Në të përdoren formulime: “siç thonë”, “flitet”, “njohësit e rrethanave”. Në fakt, autori i paemërtuar pranon (në nëntitull) se ngjarjen e bazon në spekulime:

“Publiku kohët e fundit, , pak si me turp, ka filluar të spekulojë…”

Përmbajtësia: Тeksti ka probleme edhe me përmbajtësinë. Ai është i njëanshëm, i varfër dhe pa deklarata. Fitohet përshtypja se pala e dytë e tregimit aspak nuk është planifikuar.

Anshmëria: Ky tekst spekulues është plasuar me vetëdije. Vetë fakti se bëhet fjalë për personalitete të larta partiake dhe me ndikim në BDI, flet qartë për anshmërinë politike.

Komentimi: Në fakt, i gjithë artikulli është shkruar në stil komentues. Ai fillon me komentin:

“Atje ku ka dy gra që janë në pozita të larta, veçanërisht nëse janë edhe në lidhje familjare, puna ose shkon shumë mirë, ose nuk shkon fare” 

dhe përfundon me koment.

“Arifi nga pozita e zëvendëskryeministres për çështje evropiane duheshte ta pranojë kandidaturën për kryetare të komunës së Tetovës, që për një funksionare të lartë dhe grua e parë shqiptare që është zgjedhur në Kuvend në vitin 2002, mund të interpretohet si “kthim disa hapa mbrapa”

Оrigjinaliteti/Plagjiatura: Теksti është marrë në tërësi nga një portal tjetër dhe kjo është theksuar, por nuk është vendosur linku. Materialin burimor, faqja e ka publikuar në rurbrikën “radio Mileva“, ndërsa teksti që e recensojmë është plasuar në faqen “Маqedonia“.

Kualiteti i titullit: Titulli është bombastik, është shkruar në mënyrë senzacionaliste dhe në shikim të parë e tërheq vëmendjen e publikut lexues.

Fotografia: Në kuadër të artikullit janë publikuar tre fotografi, që duhet ta rrumbullakësojnë rolin manipulativ të tekstit. Ilustrimi i parë, në fakt, janë portrete të dy funksionareve të BDI-së. Në fotografinë e dytë është paraqitur deputetja e BDIsë e veshur me fustan të gjatë, me shpatulla të zhveshura, e buzëqeshur dhe me një shikim misterioz. E në fotografinë e tretë, ajo është së bashku me bashkëshortin dhe ka të veshur fustan nusërie.

Gjuha e urrejtjes: Теksti përmban gjuhë ofenduese që është e orientuar drejt diskreditimit të personave, me tendencë të qartë të nënçmimit në bazë gjinore. Formulimet si:

“raportet e mira dhe të afërta të “nuses atraktive” me shumë funksionarë të lartë të BDI-së”

“më e reja, e bukur dhe atraktivja, Ermira Mehmeti, para disa vitesh u martua me vëllaun e më të madhes, por jo më paj sharmantes, Teuta Arifi”

janë të pahijshme dhe kanë elemente seksiste.

Kjo është në kundërshtim me udhëzimet që janë dhënë në Doracakun për etikën në gazetari, ku thuhet:

“Gjithmonë duhet shmangur frazave që në vete përmbajnë konotacione shoviniste, seksiste ose të çfarëdo lloji tjetër diskriminues”

Në artikull vërehet edhe përqeshje dhe ton ironik:

“E në fron ka vend vetëm për një “mbretëreshë”. Tjetra duhet të abdikojë!”

Që, poashtu është në kundërshtim me udhëzimet e Doracakut:

“Gazetari duhet të jetë i vetëdijshëm për pasojat dhe efektet e fjalëve të tij, duhe të ketë kujdes gjatë zgjedhjes së tyre dhe nuk duhet të ofendojë ose të përqeshë”

Përfundimi: Теksti nuk e plotëson as nivelin minimal të standardeve gazetareske. Në të nuk citohen burime të besueshme, relevante, ndërsa autori anonim i lejon vetes që në bazë të stereotipeve gjnore dhe fjalorit të pahijshëm ta komentojë pamjen e përfaqësueseve të BDI-së. Rezultati është: një artikull i pahijshëm që ka për qëllim ta dëmtojë autoritetin e tyre.

 


Ky recension është përgatitur nga kuadër të Projektit të USAID-it për përforcimin e mediumeve në Maqedoni – Komponenta Shërbimi për verifikimin e fakteve nga mediumet, që implementohet nga fondacioni Metamorfozis.. Ky recension është mundësuar me përkrahjen e Agjencisë amerikane për zhvillim ndërkombëtar (USAID). Përmbajtja e analizës është përgjegjësi e autorit dhe nuk i paraqet qëndrimet e fondacionit Metamorfozis, USAID-it ose të qeverisë së SHBA-ve. Për më tepër informata për punën e USAID-it në Maqedoni, ju lutemi vizitoni ueb-faqen e USAID-it: (http://macedonia.usaid.gov) dhe faqen e USAID-it në Facebook: (www.facebook.com/USAIDMacedonia).

INFOGRAFIKU

infoVistinitostVËRTETËSIA

nuk ka fakte

nuk mund të përcaktohet vërtetësia e deklaratave

infoVistinitostBURIMET E INFORMATAVE

nuk ka burime të evidentuara

infoVistinitostPËRMABJTËSIA

jogjithëpërfshirës

ndoshta ka informata të fshehura

infoVistinitostANSHMËRIA

nuk mund të përcaktohet

ka shtrembërim të së vërtetës (spin)

nuk mund të përcaktohet

mban anën e një pale

anshmëri politike

infoVistinitostKOMENTIMI

ka elemente të komentimit

të integruara me faktet

infoVistinitostPLAGJIATURA

kopje të plotë

është theksuar burimi pa link

infoVistinitostKUALITETI I TITULLIT

dezinformon

kreativ

senzacionalist

adekuat

tendencioz

infoVistinitostFOTOGRAFIA

ka

adekuate

manipulon

nuk është theksuar autori (burimi)

infoVistinitostGJUHA E URREJTJES

shprehje të u rrejtjes

nuk ka shprehje të urrejtjes

nuk nxit dhunë

diskriminon

diskriminim gjinor

infoVistinitostI PËRSHTATUR PËR UEB

mesatarisht i lexueshëm

elemente solide multimediale

nuk ka linke kontekstuale

pjesërisht i rregulluar në aspekt stilistik

i lidhur me tag-e

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Abonohuni për lajmet më të reja