Në vend të lajmit, koment fund e krye
Published in Recensione
on 5 - 09 - 2016 Author: Agron Vrangalla[Recension: “Ju nga BDI-ja që e kritikoni Muhamed Zekirin a mos rastësisht jeni në koalicion me Shaban Polluzhen?!”]
Nuk janë të pakta rastet kur në lajmet e portaleve të Maqedonisë mund të vërehen doza të caktuara komentimi. Ato ndërfuten, kamuflohen brenda lajmit, pa sqaruar fare se bëhet fjalë për koment brenda një përmbajtjeje informative. Por, ka rasta edhe kur mund të huqet i gjithë lajmi dhe të shndërrohet në koment.
Linku për te artikulli origjinal: Ju nga BDI-ja që e kritikoni Muhamed Zekirin a mos rastësisht jeni në koalicion me Shaban Polluzhen?!
Data dhe koha e publikimit: 02.09.2016
Data e recensionit: 04.09.2016
Recensues: Agron Vrangalla
Të thuhet se ka shumë komente brenda këtij lajmi, nuk është vlerësimi më real që mund të jepet për të. Në fakt, i tërë lajmi është një koment. Është një masë e madhe komentimi, e përmbledhur në disa rreshta. Gjithçka do të ishte në rregull nëse ky tekst do të ndodhej në rubrikën e komenteve apo opinioneve. Madje, ndoshta as që do të na binte në sy si i tillë. Kjo është mbase arsyeja kryesore që redaksitë shpesh zgjedhin të shkruajnë komente në rubrikën e lajmeve.
Gjatë përvojave të mëhershme dhe gjatë komunikimit të drejtpërdrejtë që kemi pasur me persona të punësuar në këto redaksi, pranojnë se janë shumë të vetëdijshëm për “lojën” e manipulimit me rubrikat. Arsyeja, sipas tyre, është se komentet kanë numër shumë më të vogël klikimesh se sa lajmet. Si rrjedhojë e kësaj ata vendosin që qëndrimet personale që kanë pronarët apo drejtuesit e këtyre portaleve, t’i inkuadrojnë në lajme. Kësisoj është ndikimi më i madh tek lexuesit, thonë ata.
Kemi pyetur edhe disa kolegë se a kanë reaguar në raste të tilla dhe a ua kanë bërë me dije shefave të tyre se kjo është një shkelje etike. Po, thonë, por shtojnë se eprorët as që duan të dinë për këto shkelje dhe se i detyrojnë me zor që të kryejnë një veprim të tillë. Ndërsa, sa i përket denoncimit të këtyre rasteve nga ana e gazetarëve, ata thonë se kjo pastaj mund të ketë çmimin e vet, që do të thotë largim nga puna apo edhe kërcënime të natyrave të ndryshme.
Pyetja tjetër që lind më pas dhe për të cilën ende nuk ka një përgjigje, është se përse vallë portalet informative shndërrohen në marioneta të partive politike. Është në pyetje paraja, bindjet e forta politike, urrejtja ndaj ndonjë subjekti tjetër dhe dëshira për t’u revanshuar, kapriçot personale që kanë palët në mes vete, apo ndonjë arsye tjetër?! Cila do qoftë nga këto, apo edhe sikur të jenë të gjitha së bashku, nuk justifikojnë marrjen e një vendimi të tillë, sepse kjo konsiderohet shkelje në dy rrafshe të rëndësishme. Së pari, është shkelje ndaj misionit publik që ka një medium dhe shkelja e besimit që ka publiku ndaj një mediumi dhe, së dyti, shkelje e rregullave profesionale, në të cilat thirret gazetaria. Këtë mund ta gjeni në çdo kod etik të botës.
Kodi etik i gazetarëve thotë:
“Gazetarët kanë të drejtë për të pasur mendimin, qëndrimin dhe vlerësimin e tyre, por nuk guxojnë që mendimet e tyre t’i kamuflojnë sikur të jenë fakte”;
si dhe:
“Duhet të jenë qartë të ndara, cilët janë faktet dhe cilat informacionet, dhe cilat janë komente, hipotezat ose qëndrimet e autorit për të shmangur dezinformimin dhe manipulimin me publikun.”
Konkretisht, teksti në linkun më lart shfaq averzion ndaj militantëve të BDI-së të cilët paskan reaguar ndaj vendimit të gazetarit Muhamed Zekiri për inkuadrimin e tij në LSDM. Gjithashtu, sulmohet BDI-ja, e cila qëndron në koalicion me VMRO-DPMNE-në dhe, në fund, renditen disa momente, me të cilat vjen në shprehje dëshira për t’ua bërë me dije partive shqiptare se janë të dështuara në punën e tyre. E gjithë kjo do të ishte krejtësisht në rregull, nëse do të botohej në formën e një komenti të bazuar në më shumë lajme, e jo si më shumë komente në formën e një lajmi.
INFOGRAPHIC
TRUTHFULNESS
ka fakte
pohime të sakta
nuk mund të përcaktohet vërtetësia e deklaratave
SOURCES OF INFORMATION
nuk ka burime të evidentuara
nuk mund të përcaktohet
EXTENSIVENESS
jogjithëpërfshirës
informata të fshehura
BIAS
nuk mund të përcaktohet
nuk mund të përcaktohet
nuk mund të përcaktohet
është i njëanshëm
anshmëri politike,
COMMENTING
ka elemente të komentimit
të integruara me faktet
PLAGIARISM
vepër origjinale
TITLE QUALITY
dezinformon
jokreativ
senzacionalist
joadekuat
tendencioz
PHOTOGRAPH
ka
adekuate
as manipulon as informon - është vënë vetëm si ilustrim
nuk është theksuar autori (burimi)
HATE SPEECH
gjuhë ofenduese
nuk ka gjuhë të urrejtjes
nuk nxit për përdorimin e dhunës
nuk diskriminon
EDITED FOR THE WEB
i lexueshëm
nuk aplikohet
ka linke kontekstuale
i rregulluar në aspekt stilistik
i palidhur me tag-e
